"Nếu thượng đế không thể giúp con giảm cân...

 

...thì xin ngài hãy làm cho bạn con mập lên."

Đây là câu nói đùa. Nhưng người ta chỉ nói những câu đùa mà nó đúng, chứ nếu không thì đùa làm gì.

Con người ta cần bằng chứng rằng mình hơn người khác để thấy mình ổn. Hoặc là mình đẹp lên, hoặc là xung quanh xấu đi, thì đều ổn cả.

Người ta cũng hay nói đùa rằng phép tính mà con người làm nhiều nhất trong ngày là phép so sánh. 

Thật vậy, nếu không so sánh làm sao biết cái này là ổn, cái kia là không, khi nào thì cần phấn đấu, khi nào thì không, cái nào là tiến bộ, cái nào là thụt lùi....

So sánh càng nhiều, tự do càng ít

Lúc nhỏ tôi không sợ bị so sánh với chúng bạn, bởi vì tiêu chí so sánh lúc đó là học có giỏi không. Nhưng lớn lên một chút, bỗng dưng tiêu chí đổi hẳn. Đó là chuyện con gái lớn rồi phải thế này thế kia thế nọ. Và bỗng dưng tôi bị rớt hết so với các loại tiêu chuẩn. Nếu tôi chấp nhận sự so sánh đó, nghĩa là tôi phải phấn đấu lại từ đầu với những hướng đi như vậy, dù có thích hay không. Chuyện này không vui. Thế là tôi phải đi, đi tìm nơi mà tiêu chuẩn đánh giá khác đi. Phải bỏ qua một số chàng trai đang thích mình, vì biết rằng mình sẽ không trở thành người mà họ thích.

Không bị so sánh, rồi mình cũng tự so sánh

Trở lại chuyện con người làm rất nhiều phép so sánh mỗi ngày, trong đó tự so sánh là một động lực, nhưng cũng thường xuyên bị unfair.

Những kiểu unfair thường gặp như:

- So sánh điểm yếu của mình với điểm mạnh của người khác. Mỗi lần nhìn thấy điểm yếu của mình là y như rằng thấy người khác sao mà hay quá.

- So sánh thành tựu nhưng không xét đến điểm xuất phát. Người ta làm ông này bà nọ có của nọ của kia còn mình thì... Quên coi lại chuyện mỗi người đã đi được từ đâu đến đâu.

- So sánh ghen tị kiểu con sãi ở chùa thì quét lá đa. Nhưng người ta được làm vua là vì họ hoặc là cha ông họ phải đi khởi nghĩa, thì mình không tính tới.

- So sánh trên bề nổi. Sao người ta lấy chồng sướng thế còn mình thì... Sao người ta yên ổn thế còn đời mình thì... Nhưng những khía cạnh khác thì mình không nhìn thấy.

- So sánh với lứa tuổi. 30 tuổi đầu rồi mà còn... Từng tuổi này mà còn.... Cái này rất khó thoát, rất nhiều người ở trong cái peer pressure này.

- Chưa thấy rõ mình cũng đem ra so sánh. Chưa biết mình có điểm mạnh gì, theo đuổi những giá trị nào, nhưng vẫn đem ra so sánh, và kết quả là thấy thua kém người ta.

- So sánh với hình mẫu lý tưởng. Tự xây lên một con người hoàn hảo theo kiểu mình thích, rồi luôn thấy mình không được như hình tượng đó.

Tự do là khi...

Nếu ta có thể giảm các tiêu chí xuống mức tối thiểu, có phải cuộc đời sẽ thênh thang hơn không.

Tối thiểu ví dụ như là việc thượng tôn pháp luật (nếu không sẽ bị cưỡng chế), tôn trọng đạo đức (để không bị tẩy chay), và cân nhắc các quy ước xã hội để chọn ra những điều phù hợp với hướng đi của mình. Thường xuyên nhận biết các phép so sánh mình đang làm hàng ngày để chọn lọc lại. Quá nhiều là sẽ quá mệt.

Quan sát loài vật để hiểu loài người

 

Loài người là động vật bậc cao, có nghĩa là cũng có liên hệ với các loài vật bậc thấp.

Vì thế mà khi chúng ta không thể thí nghiệm trên loài người, vì lý do đạo đức và tế nhị, thì chúng ta thí nghiệm lên động vật: ruồi giấm, chuột, khỉ... rồi suy ra kết quả trên loài người.

Quan sát đàn gà cũng không có vấn đề gì về đạo đức và tế nhị. Chỉ là chuyện tào lao trong lúc nằm đưa võng bên hiên nhà của ông bà.

ANH GÀ TRỐNG

Giới tính: đực.

Khi nó còn trẻ vừa bước ra đời, nó xấu xí kinh hồn. Lông trụi, mặt đỏ gay, gáy thì ngắc ngư. Suốt ngày đuổi theo gà mái, nhưng bọn gà mái thích đi theo mấy anh gà chững chạc hơn. Đang lúc mấy cô gà mái vui vầy với mấy anh đẹp mã đạo mạo thì gà trống choai chạy đến gây chút chú ý với cô gà mái, thế là bị đập, hoặc là bị phớt lờ. Gớm, hai anh chị kia chỉ nhìn nửa con mắt xong kéo nhau đi ra chỗ khác tâm tình tiếp.

Gà trống choai lại đỏ mặt tía tai, vừa quê vừa bực tức, thế mà đằng kia lại có thằng trống choai khác đang lăng xăng. Làm cái gì thế? Chi bằng đến dạy nó một bài học.

Năm tháng qua đi. Bây giờ anh đã trở thành giống như cái lão đạo mạo kia rồi. Bộ lông anh đẹp nhất làng. Mào của anh, dáng đi của anh, ánh mắt của anh, mọi thứ đều tỏ ra sự oai vệ.

Anh có một chiêu chưa bao giờ gây thất vọng: ga lăng với mấy cô gà mái bằng... đồ ăn. Anh gắp một miếng mồi vào mỏ của mình (có phải thực sự là đồ ăn hay chỉ là cọng rác, không quan trọng), giơ lên cho bọn gà mái thấy, rồi gõ gõ xuống đất, kêu lên cục cục một cách đầy hứng khởi, thế là cô gà mái thế nào cũng chạy đến. Trăm lần như một. Và rồi khi cổ đến, thì quan trọng gì cái đồ ăn đó. Anh sẽ xoè cánh xuống chân và de xung quanh cô gà mái, cho cổ biết tâm ý của mình. (Loài người học chiêu này của tôi và họ gọi nó là "ve vãn".) Chuyện gì đến sau đó cũng sẽ đến thôi.

Người ta nói đường yêu đương đi qua cái bao tử quả không sai. Mời ăn, hẹn đi ăn, hứa hẹn sẽ có ăn cả đời... chiêu này chưa bao giờ thất bại. Về chiêu thức, bạn có thực sự nắm được đồ ăn không, thì cũng hên xui lắm, bạn vẫn phải giả vờ như là thật thôi. 

Chuyện đó cũng không thực sự quan trọng, vì gà mái không thực sự cần ăn đồ ăn của gà trống. Tự kiếm ăn được mà, thậm chí kiếm đủ cho mười đứa con. Thực sự, chuyện "gà trống nuôi con" ấy, mỗi lần nó xảy ra là đều được coi là huyền thoại giữa đời thường.

CÔ GÀ MÁI

Giới tính: mái

Hồi thanh niên, gà trống xấu xí bao nhiêu thì gà mái mướt rượt bấy nhiêu. Vậy mà dần dần, cục diện thay đổi không cách gì đảo ngược. Mấy lão ngày càng đẹp mã, các chị ngày càng xơ xác. 

Chứ sao nữa. Đẻ xong loạt trứng đầu tiên, gà mái vào ổ nằm ấp 21 ngày. Suốt 21 ngày, gà mái bước xuống đi bộ, đi ăn có vài lần. Đến khi đàn con nở, người cổ đã nhẹ tênh. 

Xơ xác rồi. Ấy thế mà giờ phải nuôi một đàn con. Rồi còn phải bảo vệ chúng nữa. Cả xóm ai cũng ngán cô gà mái mẹ. Mới lơn tơn đi ngang, lỡ đi gần cổ hay đám con cổ, có ý gì đâu, vậy mà cổ phùng xoè bay vô đá, nhìn mặt cổ lúc đó thì quả là gớm.

Và chuyện này lặp lại suốt cuộc đời còn lại của cổ.

GÀ CHÍP HÔI

Giới tính: lộn xộn, không phân biệt

Bọn này không biết cha chúng là ai. Quan trọng gì. Ngày xưa ổng dụ bà mẹ bằng miếng mồi giả, hên lắm thì là miếng mồi thật nhưng cũng chẳng xơ múi được gì. 

Vì chẳng biết cha là ai nên mấy cô em gái sau này lại đôi khi này nọ ngay đúng ông cha của mình. Mà có quan trọng gì. Chỉ có điều là chuyện này không xảy ra với đám trai. Ờ thì ý là không có chuyện là đám trai sau này lại đi ra dụ dỗ nhầm trúng bà mẹ của mình. Các mẹ không làm thế. Bọn trai cũng không.

Mà cái xã hội loài gà này nó tồn tại bao đời như thế. Và chúng vẫn ổn.

/calm/ - Từ "cố gắng yên tĩnh" đến "không lay chuyển"

 

/calm/

1. Ban đầu, nó chưa yên, nó cố gắng yên

Calm down: dịu lại; lắng xuống

2. Khá hơn một chút, nó đã bắt đầu yên, cố gắng giữ yên

Keep calm: giữ bình tĩnh

Stay calm: vẫn bình tĩnh

Calm water: mặt nước yên tĩnh

3. Cứ giữ được như thế, nó trở thành phẩm chất

A calm person: một người điềm tĩnh

A calm presence: sự hiện diện lắng yên

Inner calm: tĩnh tâm, tâm tĩnh lặng

A calm sea: biển lặng

Thích thành công nhưng ghét kế hoạch

 

Tôi không có một chiến lược để thành công, bởi vì ghi ra chiến lược đã là một việc gây chán nản, và theo đuổi nó lại càng chán nản hơn.

Cách yêu thích của tôi là mơ về một tương lai. Thường xuyên mường tượng về nó. Vui với nó. Đắm chìm với nó trong giấc ngủ. Tôi cũng nhận thâý là nó viển vông so với hiện tại. Nhưng vì thích mơ thì cứ mơ.

Rồi một ngày những điều ấy cũng đến. Tôi bắt đầu ngạc nhiên, lần đầu tiên là khi tôi trở thành học sinh giỏi nhất, năm lớp sáu. Tôi mơ về nó khoảng chừng nửa năm như thế. 

Lần ngạc nhiên thứ hai là khi được chọn đi thi học sinh giỏi, rồi được chọn đi thi tiếp ở một bộ môn khác, và là thủ khoa tốt nghiệp trung học, đậu vào tất cả các trường đại học mình thi.

Đi làm, tôi mơ môi trường quốc tế, những chuyến công tác sang chảnh, được đào tạo bài bản, chuyên môn xịn xò. Rồi từ từ những điều đó cũng đến, mà tôi không có một "kế hoạch phát triển" nào cả.

Tôi vận hành theo điều mình hướng đến, và hết sức e ngại đối với các loại "kế hoạch phát triển". Và tôi cũng trải qua những hoang mang khi mình không thể làm một kế hoạch phát triển nào.

Người ta nói chỉ cần mình biết rõ điều mình mong muốn, vũ trụ tự khắc sẽ ủng hộ chúng ta. Vũ trụ là vũ trụ bên trong và vũ trụ bên ngoài. Một khi đã rõ muốn đi hướng nào, vũ trụ bên trong sẽ điều khiển toàn bộ mọi quyết định, từ những lựa chọn nhỏ nhất. Vũ trụ bên ngoài là một điều bí ẩn, và chúng ta là một thành phần ở trong đó. Nhưng thay vì cố giải thích, thôi thì mình trust the process. Có những thứ vượt xa, và luôn đúng.

Nhìn lại quý 1

SỰ KIỆN

Tháng 1: 

- Đi làm nửa tháng, nửa tháng nghỉ. 

- Một tuần sau, có mặt ở Đà Lạt để tham gia khoá thiền. Lúc mới đến, Đà Lạt rất lạnh. Nhưng từ ngày thứ hai trở đi, trời ấm dần. Đến ngày thứ tư, cây hoa đào bên sườn dốc bung nở. Rồi những cây kế bên cũng nở.

- Thiền sư của chúng tôi trông vẫn trẻ, vẫn ăn 1 bữa mỗi ngày trước 12 giờ trưa, và vẫn kín lịch. Tôi mà ăn ít được vậy thì đỡ biết bao.

- Lúc đó là trước Tết, ai cũng bận rộn nên chúng tôi không có nhiều người. Mỗi người được ở một phòng riêng, lại còn được giặt quần áo dùm nữa nên chẳng khác nào một chuyến nghỉ dưỡng miễn phí tại thành phố cao nguyên.

Tháng 2:

- “Xuống núi” và đi chơi tiếp đến tận 25 tết. Phải về vì xe cộ bắt đầu đông đúc.

- Ngạc nhiên thú vị vì Đà Lạt nhiều hoa đào đến vậy. Sắm liền 2 bộ áo dài. Năm nay bà con chơi lụa tơ tằm chứ không chơi gấm nữa. Và nhiều tà nhiều lớp. Nhờ vậy mà có thể chụp được hình giữa cái lạnh mùa tết.

- Mừng cho Nha Trang. Lần trước đến là lúc vừa hết dịch, vắng vẻ. Đoàn chúng tôi 500 đứa là coi như đi đâu cũng gặp đoàn mình. Năm nay thì khách Nha Trang rất đầy. Vô mấy cửa hàng bán quà mang về mới thấy VN có rất nhiều sản phẩm địa phương mà bình thường mình ít khi mua. Thấy khách Nga mua ầm ầm nên cũng mua vài hộp cao sao vàng kỷ niệm thời thơ ấu.

- Mừng cho Đại Nội Huế. Thấy giá vé cũng không rẻ mà khách du lịch cũng đông. Trải nghiệm tham quan chụp hình cũng văn minh hiện đại. Lần trước đi đại nội là lâu lắm rồi, chắc 20 năm.

- Hồi mấy năm trước mừng cho Đà Nẵng rồi nên nay không mừng nữa.

- Ăn Tết. Mừng cho quê mình nay rất nhiều hoa, nhiều đồ ăn và nhiều chỗ chụp hình.

- Bắt đầu 1 chiếc blog mới.

- Quen vài người bạn mới.

Tháng 3:

- Sau 2 tháng không động đậy cơ bắp (hy vọng lỏng ra được chút ít) thì tháng 3 bắt đầu vươn vai và đi tập lại và đăng ký mới, một loạt những bộ môn nhằm linh hoạt khớp xương.

- Đồng thời bắt đầu chương trình giảm đường, ngủ sớm dậy sớm.

- Đọc được vài cuốn sách về lịch sử và về các thiền sư (sư phụ của sư phụ và truy ngược lên 5 đời).

- Ăn tết hồi giáo (ké).

- Đi lớp doanh nghiệp với khách hàng quen thuộc.

- Khởi động chương trình trao đổi coaching trong cộng đồng.

- Họp nhóm Bức Tranh Cuộc Đời với nhóm bạn cùng tiến, thấy mấy em nhỏ đã làm được quá trời thứ trong 3 tháng qua, giật mình choàng tỉnh, mình mới ăn tết xong thôi mà.

ĐIỀU CÒN ĐỌNG LẠI

- Đang viral trên mạng là chuyện tình của thiền sư và công chúa kiếp trước, diễn ra lúc tôi đang tập bài Nữ Nhi Tình, là nhạc phim khúc Đường Tăng vượt ải mỹ nhân ở vương quốc nữ giới. Tự nhiên nghĩ, thầy mà từ chối thì buồn, giống như nữ vương. Còn thầy mà tới luôn thì… tè le như cô công chúa. Sao cửa nào cũng bế tắc quá, không có lối ra. Hay là thôi mình đừng có toan tính convert ai hết.

- Chuyện này cũng làm tôi nhớ lại cách đây ít năm, rõ là tôi có ghi vào trong bucket list của mình là muốn làm vườn thiền vào một lúc nào đó trong tương lai. Lúc đó tôi đã nghĩ rằng mình cần đi tìm một minh sư để dẫn thiền. Mặc dù tôi không có ý định convert ai hết, nhưng giờ tôi nhận ra: tìm minh sư khó dữ. Tự mình dẫn thiền luôn còn có chút ánh sáng hơn. 

- "Giang sơn dễ đổi bản tính khó dời" nhưng muốn dời cũng dời được. Khó dời là bởi vì bản tánh là tâm ý, nó rất là khó nắm bắt, và nó cứ vậy hoài không bắt được nó nên không sửa được. Nhưng có một con đường, dựa vào quy luật "thân tâm tương ứng". Nghĩa là mặc dù tâm nó thoăn thoắt không bắt được nhưng nó luôn có biểu hiện trên thân, kiểu như giận thì căng, thích thì rần rần... Căng, rần rần thì có thể nắm bắt được. Nó là mạch máu, là khí, là tế bào... vật lý. Nó tạo ra dòng năng lượng lên xuống, xáo trộn, theo cùng một kiểu, rồi mình phản ứng theo nó cùng một kiểu ấy, gây ra cái tánh tình, hễ đụng chuyện như vậy là sẽ hành xử như vậy. Muốn đổi tánh thì mình break khúc này ra, một là ổn định năng lượng, hai tỉnh táo không cuốn theo nó, thì cái tánh nó bớt đi, bớt đi.

- Đời rộng hơn khi chấp nhận mình dở. Do nhãn hiệu "học sinh giỏi" được dán lên một thời gian dài nên bị ghiền, làm gì cũng muốn làm giỏi, cái nào nhắm giỏi không nổi thì thôi khỏi, không làm, hoặc là cái nào thích thì cắm đầu làm cho giỏi cho bằng được. Nhưng mà những thứ mình giỏi thì đâu có nhiều. Giờ quen dần với chuyện làm "học sinh dở" rồi, nên có thể làm nhiều thứ hơn, một giám đốc dở, một thiền sinh dở, một đầu bếp dở, một học sinh dở, một người viết dở. Thấy đời giãn nở ra và nhẹ hơn nửa gánh.

- Rất nhiều sự đời nó không có nhị nguyên như toán học. Do thích học toán và logic nên quen lối suy nghĩ nếu đúng thì không sai, nếu hướng nội thì không hướng ngoại, nếu không phải nam thì là nữ, nếu không thích thì là ghét. Nhưng nhiều sự việc nó không phải là bên này hay bên kia, mà là nó nằm ở đâu trên 1 dải. Một người có thể hướng ngoại 51% và hướng nội 49%, cũng được gọi là hướng ngoại nhưng không thể nào giống như người hướng ngoại 99% và hướng nội 1%, trong khi đó đứa hướng ngoại 51% với đứa hướng nội 51% thì không khác nhau là mấy. Một người nam tính không có nghĩa là không có nữ tính, mà là bao nhiêu % nam tính và bao nhiêu % nữ tính. Nên thôi thì mình bỏ cái game dán nhãn người này là người tốt hay người xấu đi, nhiều khi hoài không biết dán cái nhãn nào cho đúng.

- Rảnh rỗi sinh nông nổi. Tại vì tay chân thì có thể rảnh chứ đầu óc thì không. Nó mà ngừng suy nghĩ thì cũng "có chuyện" chẳng khác nào tim ngừng đập, phổi ngừng thở và máu ngừng lưu thông. Bởi nó nhai nhai hoài nên phải kiếm những điều thiện lành để cho nó ăn, cho nó nhai, cho nó suy nghĩ, chứ rảnh thì nó sinh ra cái gì, ai mà biết được.

DỰ ĐỊNH SẮP TỚI

- Duy trì việc dậy sớm. Sau nhiều năm nói mãi nói mãi về việc dậy sớm thì bây giờ mới làm được có 1 tuần. Để ủng hộ chính mình, tôi đã đăng ký một lớp học online vào sáng sớm.

- Tôi muốn giảm 4 kilo. Tôi vẫn nhớ thời đó bước chân của mình nhẹ nhàng hơn bây giờ. Cần phải quay lại cái thời ít ăn ngọt, ít ăn đến no nê, ít ăn đêm, ít ghiền trà sữa....

- Đọc mớ sách đã mua, và nhớ đừng mua thêm sách mới nha.

- Nghỉ lễ (chứ không phải chơi lễ).

- Học bài thi đàng hoàng. (Đúng rồi, lớn rồi đừng có thi rớt như thời trẻ trâu.)

(Từ từ có gì nữa sẽ ghi lại tiếp.)

Lỡ rồi phanh không kịp

 

Buổi trưa, tôi luộc 1 đĩa đầy ghẹ bày lên bàn.

Đây là bữa trưa của tôi.

Ông kia thường không ăn ghẹ, vì lười lột vỏ. Nhưng nay thấy ngon quá, nên bưng cái tô đến xin. Ý là xin, nhưng mà nhờ lột sẵn á.

Tôi bảo ổng: Mấy con ghẹ này nhỏ híu hà, lột lâu lắm. Ông muốn ăn thì bữa sau ông đi mua ghẹ bự đi, rồi tôi lột cho.

Haha. Nhưng mà đó là câu trả lời mà tôi đã nghĩ ra trong lúc ngồi vừa ăn năn vừa ăn ghẹ.

Tại vì khi ổng đến xin, tôi đã chẳng hề nói vậy. Tôi đã trợn mắt lên và nói: "Khồng!!!"

Rồi ổng buồn bã đi kiếm cái khác ăn. Tôi vừa gặm mấy con ghẹ vừa hỏi mình: Sao mình sừng sộ vậy ta?

Uhm, thật ra thì tôi biết cái pattern này.

Về lý thuyết mà nói, thì cảm xúc tạo ra hành động. Tôi hét lên như vậy vì tôi thấy khó chịu. Chứ nếu không thì tôi đã nói được cái câu thông minh kia rồi.

Nhưng thật ra trước khi cảm xúc xuất hiện, nó còn có 1 tầng trước đó nữa, đó là sự diễn giải. Nếu tôi diễn giải là "lão này đang cần giúp đỡ", hẳn là cảm xúc của tôi sẽ khác hơn so với sự diễn giải rằng "lão này muốn ăn mà không muốn lăn vào bếp, thậm chí đã nấu xong rồi còn không muốn động tay".

Quan trọng là cái diễn giải nào đến nhanh hơn thì nó cướp diễn đàn. Vì sao nó đến nhanh hơn? Vì nó nằm sẵn ở đó rồi. Vì sao nó nằm sẵn ở đó? Thì là vì tôi đã ghim chứ sao.

Như vậy thứ tự diễn ra là:

1. nghe thấy, nhìn thấy

2. hiểu ý người ta nói (theo cách của mình)

3. diễn giải nó (cũng theo cách của mình luôn)

4. cảm xúc dâng lên

5. phun ra lời nói

Người luyện EQ, người tu tâm dưỡng tánh thì luyện ở khúc nào? 

Quan trọng là ở bước số 3, là nơi ta dễ bị sập hầm nhất. Tại vì ta thông minh, nhanh nhẹn, nên luôn có sẵn một diễn giải nào đó có thể nhảy ra cướp diễn đàn trong chớp mắt.

Và cần chèn thêm một bước nữa, trước khi phun châu nhả ngọc, đó là dừng lại và đếm. Người ta nói cảm xúc con người có thể biến đổi trong vòng 6 giây, còn mình bắt đầu tập từ 1 giây thôi, rồi lên 3 giây, rồi từ từ tính tiếp.

Nên bây giờ có 6 bước:

1. nghe thấy, nhìn thấy (luyện mắt luyện tai cho chuẩn)

2. hiểu ý người ta nói (từ ngữ, ngữ điệu, điệu bộ)

3. diễn giải nó (để ý các định kiến của mình)

4. cảm xúc dâng lên (quan sát để biết mình có đang lên cơn điên không)

5. đếm 1, 2, 3, suy xét, lựa chọn

6. lời nói và hành động bớt "nghiệp", ý là ác nghiệp đó.

Số 4 và 5 là trọng tâm của thiền, rèn luyện sự quân bình, bình thản trước những cảm xúc bên trong nội tâm của chính mình.

Không có "tôi" thì không có "chúng ta"

 

Tuần rồi, chúng tôi làm một ngày training cho các cấp lãnh đạo của một ngân hàng nổi tiếng nọ.

Ngân hàng này to, nhân viên nhiều, nên chúng tôi làm rất nhiều đợt cho cùng một nội dung. 

Rồi tôi thuộc lòng luôn.

Triết lý của chương trình này là mỗi người cần kết nối lại với "tôi" để hiểu "tôi" hơn, từ đó cảm nhận được sự trân trọng với những trải nghiệm đã qua, cảm nhận sức mạnh nội tại và biết cách phát huy bản thân.

Trên con đường trưởng thành từ bé đến lớn, từ một người được nuôi nấng đến khi trở thành trụ cột gia đình, từ một người nhân viên học việc cho đến khi trở thành sếp... chúng ta đã học cách "biết mình, biết người". Trách nhiệm và nghệ thuật đối nhân xử thế đã tôi luyện chúng ta thành những người biết nghĩ cho người khác, biết phát huy người khác, biết hy sinh vì người khác.

Nhưng, guồng quay công việc và cuộc sống có lẽ đã làm chúng ta nghiêng về "người khác" nhiều hơn, và trong một thời gian dài. Nhất là khi công ty, tổ chức đã luôn luôn có chương trình hành động, chúng ta theo đó mà làm, từ sớm tinh mơ đến tối mịt.

Và rồi "tôi" bị lãng quên. Không có thời gian cho "tôi" nữa, nhiều khi không biết "tôi" muốn gì trên cuộc đời này, với "tôi" đâu là điều có ý nghĩa, đâu là hạnh phúc.

Tổ chức nào cũng muốn phát huy con người, muốn từng cá nhân có động lực tự thân, có mục tiêu cá nhân  thuận với mục tiêu công việc. 

Nếu "tôi" càng mờ dần, nó sẽ yếu dần, giống như ngọn đèn ngày càng leo loét, rồi vụt tắt. Đó là burnout, đó là nghỉ việc. Càng nghiêm trọng hơn nếu điều này cũng diễn ra trong cuộc sống, người ta không còn niềm vui sống, không còn sức sống. Vật lý gọi là hết pin. Teen gọi là sập nguồn. Ông bà gọi là hết nguyên khí.

Sạc pin từ những điều đơn giản.

- Ăn. Người căng thẳng thường không thiết gì ăn uống. Vậy là ta đã quá mệt mỏi rồi. Ăn ngon là bản năng, không cần cố gắng hay uống thuốc kích thèm ăn. Chỉ cần ta bớt làm cho mình mệt.

- Ngủ. Khi bận rộn, chúng ta luôn cắt xén vào trong giấc ngủ của mình. Thậm chí còn luyện để ngủ ít lại. Nhưng cơ thể ít khi bị lừa, những gì ta mượn, nó vẫn nhớ và ghi sổ. Đến một lúc nó sẽ đình công.

- Thở. Chúng ta thường nói "làm không kịp thở". Đúng vậy, khi căng thẳng, chúng ta nín thở, thở gấp gáp, thở không nổi...

Dành thời gian cho nhiêu đây trước đã, rồi mình nói chuyện sau về những chuyện "tâm linh" hơn.